01/11/2026 – 25/11/2026

Themabijeenkomst: Daderschap

Wat gebeurt er als we de Tweede Wereldoorlog bekijken vanuit het perspectief van de daders? Op 26 november gaan we met Alette Smeulers, Auke Kok en andere experts dieper in op het thema daderschap.

WO2Net – Maatschappelijke Context, Publiek & Educatie

Praktische informatie

Datum
Donderdag 26 november 2026

Tijd
13:00 uur (12:30 uur inloop) — 16:30 uur (aansluitend een borrel tot 17:30 uur)

Locatie
Observant, Amersfoort

Kosten
Gratis (aanmelden verplicht)

Meld je aan

Wat kun je verwachten

Wat gebeurt er als we de Tweede Wereldoorlog bekijken vanuit het perspectief van de daders en levert dat nieuwe inzichten op? Over deze vraag organiseert WO2Net in samenwerking met de Onderzoekstafel van het Veldberaad WO2 op 26 november in Amersfoort een themabijeenkomst.

Naar aanleiding van de openstelling van het CABR-archief en de groeiende maatschappelijke aandacht voor meerstemmigheid, gaan professionals in gesprek over de meerwaarde, risico’s en dilemma’s van daderverhalen.

Hoogleraar internationale misdrijven Alette Smeulers geeft een lezing over verschillende typen daders en hun drijfveren. Tijdens een panelgesprek onderzoeken Nora Willemsen, Laura Dekker, Micha Bruinvels en Marc van Berkel of de inzet van daderverhalen fungeren als waarschuwing of juist risico’s met zich meebrengen. Afsluitend wordt biograaf Auke Kok geïnterviewd door Bas Kromhout, hoofdredacteur van Historisch Nieuwsblad, over zijn boek Mussert: Reis naar het kwaad.

In samenwerking met

Programma

12:30 – 13:00

Inloop | Met kopje koffie of thee

13:00 – 13:15

Welkom | Introductie sprekers

13:15 – 14:15

Keynote | Alette Smeulers met aansluitend een Q&A

14:15 – 15:00

Panelgesprek | Daderperspectief in

publieksprogrammering, herdenking en educatie.

15:00 – 15:15

Pauze

15:15 – 16:00

Interview | Bas Kromhout met Auke Kok over zijn biografie van Mussert. Centraal staat de vraag: is er een grens aan hoe je je kunt inleven in je foute hoofdpersoon?

16:00 – 16:30

Plenaire terugkoppeling

16:30 – 17:30

Afsluiting en borrel

Over de sprekers

Alette Smeulers is hoogleraar internationale misdrijven aan de Rijksuniversiteit Groningen en een veelzijdig expert die zich al ruim dertig jaar richt op de psychologie van oorlogsmisdadigers, genocideplegers en terroristen. Ze publiceerde in oktober 2025 het succesvolle boek Angstaanjagend normaal en maakte de podcast Terribly and Terrifyingly Normal? over daders van wreedheden. Daarnaast zet ze zich in als bestuursvoorzitter van Impact: Centre against Human Trafficking & Sexual Violence in Conflict.

Auke Kok studeerde maatschappijgeschiedenis aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam. Daarna was hij werkzaam als redacteur van de Haagse Post en maandblad Quote. Tussen 1990 en 2000 was Kok redacteur, adjunct-hoofdredacteur en hoofdredacteur ad interim van HP/De Tijd, daarna stapte hij als redactiechef over naar het Radio 1 Journaal. In 2004 vestigde Kok zich als zelfstandig journalist en boekenschrijver. Oorlog, geschiedenis, muziek en sport zijn terugkerende thema’s in zijn werk, dat zich doorgaans laat kenmerken door sterke accenten op de tijdgeest en een verhalende, empathische schrijfstijl. Kok is getrouwd met auteur Dido Michielsen en is vader van twee dochters.

Bas Kromhout is hoofdredacteur van Historisch Nieuwsblad en Maarten! Hij schreef De Voorman. Henk Feldmeijer en de Nederlandse SS (2012) en werkt aan een biografie over de Zuid-Afrikaanse apartheidspremier Hendrik Verwoerd.

Laura Dekker is senior educatiemedewerker bij het Nationaal Comité 4 en 5 mei. In deze rol ontwikkelt en coördineert ze educatieve projecten waarmee jonge generaties op interactieve wijze nadenken over oorlog, vrijheid en de waarde van de democratie.

Nora Willemsen is neerlandica en historica, gespecialiseerd in Holocaust- en genocidestudies. Als junior conservator bij Nationaal Monument Oranjehotel in Scheveningen werkt ze aan het behoud, de presentatie en de toegankelijkheid van de collectie. Zo was ze betrokken bij de tijdelijke tentoonstelling ‘In de schaduw van de bevrijding. Gevangenis Scheveningen 1945-1950’, over (vermeende) collaborateurs die na de oorlog in de Scheveningse gevangenis vastzaten.

Micha Bruinvels zet zich al meer dan 25 jaar in voor het maatschappelijk bewustzijn rondom vrijheid. Als directeur-bestuurder van Nationaal Monument Kamp Amersfoort richt hij zich op de impact van onvrijheid; daarvoor zette hij zich bij World Press Photo (o.a. als directeur wedstrijden) in voor persvrijheid en de free flow of information. Hierbij benut hij de kracht van geschiedenis en (visuele) storytelling om gesprekken te openen, te inspireren en te verbinden.

Marc van Berkel is historicus en is werkzaam als bijzonder hoogleraar Holocausteducatie aan de Radbouduniversiteit Nijmegen. Daarnaast is hij lerarenopleider geschiedenis aan de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen. Van Berkel is lid van de Nederlandse delegatie bij de International Holocaust Alliance (IHRA) en in 2023 benoemd als honorary consul van het State Museum Auschwitz-Birkenau.

Moderator | Inger Schaap is historica en heeft zich gespecialiseerd in lesgeven over de Tweede Wereldoorlog en de Holocaust. Als senior projectleider educatie houdt zij zich binnen WO2Net bezig met alles dat raakt aan onderwijs en geschiedenis.